Almanya Federal Meclisi eski milletvekili Zeki Gökhan, Almanya ve dört Avrupa Birliği ülkesinin Ruanda’da sınır dışı edilmesi planlanan sığınmacılar için geri gönderme merkezleri oluşturma girişimine tepki gösterdi. Gökhan, insan haklarının coğrafi sınırlarla ortadan kaldırılamayacağını vurgulayarak Avrupa’nın göç politikalarını insan onuru, hukuk devleti ve evrensel haklar temelinde yeniden değerlendirmesi gerektiğini belirtti. Demokratik kurumlara, sendikalara, insan hakları örgütlerine ve toplumsal hareketlere sessiz kalmama çağrısında bulunan Gökhan, “İnsan onuru ve insan hakları tehlikeye girdiğinde sessizlik tarafsızlık değildir” ifadelerini kullandı.

AHA Haber Merkezi – Almanya Federal Meclisi eski milletvekili Zeki Gökhan, Avrupa ülkelerinin Ruanda’da geri gönderme merkezleri oluşturma girişimini değerlendirdiği yazısında, mültecilerin ve sığınmacıların temel haklarının korunması gerektiğine dikkat çekti.

Almanya, Avusturya, Danimarka, Yunanistan ve Hollanda’nın Ruanda ile yürüttüğü görüşmelerin ciddi insani ve hukuki sorunlar doğurabileceğini belirten Gökhan, sığınma başvurusu reddedilen insanların da evrensel insan haklarına sahip olduğunu vurguladı.

Avrupa’nın demokrasi, özgürlük, hukuk devleti ve insan onuru gibi değerlerinin, özellikle korunmaya en fazla ihtiyaç duyan insanlar için geçerli olması gerektiğini ifade eden Gökhan, göçün nedenleriyle mücadele edilmeden yalnızca sınır dışı etme politikalarına ağırlık verilmesini eleştirdi.

Gökhan, değerlendirmesinde demokratik ve ilerici güçlerin sorumluluk üstlenmesi gerektiğini belirterek, insan haklarının siyasi tercihlere veya vatandaşlık statüsüne göre değiştirilemeyeceğinin altını çizdi.

Zeki Gökhan’ın değerlendirme yazısının tamamı şöyle:

İNSAN ONURU SINIR TANIMAZ – İNSAN HAKLARI BÖLÜNEMEZ!

Avrupa’nın Ruanda’da planladığı sınır dışı etme merkezlerine karşı..

Almanya ve diğer dört Avrupa Birliği ülkesinin, Avrupa’da kalma hakkı bulunmadığı gerekçesiyle geri gönderilmesi planlanan sığınmacılar için Ruanda ile birlikte sözde geri gönderme merkezleri oluşturma girişimi beni büyük bir kaygıya sürüklüyor.

Bu konuda sessiz kalmak istemiyorum.

Çünkü burada söz konusu olan yalnızca Avrupa göç politikasının teknik bir meselesi değildir. Burada hukuk, adalet, hümanizm, toplumsal dayanışma ve insan onurunun toplumumuzda gerçekte ne kadar değer gördüğü sorusu vardır.

Göçten, mültecilikten ve sınır dışı edilmelerden söz ederken asla unutmamamız gereken bir gerçek var: Biz insanlardan söz ediyoruz. Çocuklardan, gençlerden, yaşlılardan, kadınlardan, erkeklerden ve bedensel engelli insanlardan…

Vatanlarını kaybetmiş, savaşlardan, zulümden, açlıktan, yoksulluktan ve geleceksizlikten kaçmak zorunda kalmış insanlardan söz ediyoruz. Yaşam koşulları iklim değişiklikleri, doğal afetler, siyasi şiddet ve ekonomik yıkım nedeniyle tehdit altında olan insanlardan söz ediyoruz.

Hiç kimse, çok ağır nedenleri olmadan kendi ülkesini, ailesini, dilini ve alıştığı yaşam dünyasını gönüllü olarak terk etmez.

Her mültecilik hikâyesinin arkasında insani bir dram vardır. Avrupa sınırlarına ulaşan her insanın arkasında umutları, korkuları, anıları ve güvenli, onurlu bir yaşam sürme hakkına ilişkin meşru beklentileri bulunan bir yaşam öyküsü vardır.

Elbette devletler hukuki süreçleri düzenlemek ve oturma hakkı konusunda kararlar almak zorundadır. Ancak bir sığınma başvurusunun reddedilmesi, insan haklarının ortadan kalktığı anlamına gelmez. Hukuk devleti olmanın gereği, insan onurunun ve temel hakların; kişinin kökeninden, vatandaşlığından, oturum statüsünden veya ekonomik durumundan bağımsız olarak korunmasıdır.

Almanya, Avusturya, Danimarka, Yunanistan ve Hollanda, Ruanda ile birlikte sözde bir geri gönderme merkezi oluşturmak için girişimlerini sürdürüyor. İlk uygulamaların 2027 yılında başlaması hedefleniyor.

İlgili hükümetler, bu girişimin Avrupa ve uluslararası hukukla uyumlu olacağını ve hakkında kesinleşmiş geri gönderme kararı bulunan kişileri kapsayacağını ileri sürüyor.

Ancak bu açıklamalar, asıl soruları ortadan kaldırmıyor:

Bu insanların güvenliğinden kim sorumlu olacak? Haklarını kim güvence altına alacak? Her insanın bireysel tehlike ve korunma koşulları nasıl değerlendirilecek? Bağımsız denetim mekanizmaları nasıl işleyecek? İnsanlar üçüncü bir ülkede korumasızlık, keyfî uygulamalar veya insan hakları ihlalleriyle karşılaştığında bunun sorumluluğunu kim üstlenecek?

Bir insanın oturma iznine sahip olmaması, insan haklarını kaybettiği anlamına gelmez.

İnsan hakları Avrupa’nın dış sınırlarında sona eremez. İnsan hakları coğrafi olarak başka ülkelere devredilemez.

Avrupa haklı olarak demokrasiye, hukuk devletine, özgürlüğe ve insan onuruna dayandığını söylüyor. Ancak bu değerler, özellikle en fazla korunmaya ihtiyaç duyan ve siyasi ya da ekonomik gücü bulunmayan insanların karşısında da geçerli olmak zorundadır.

Hümanist bir toplum anlayışı, bir insanın ekonomik açıdan ne kadar yararlı olduğuna, Avrupa pasaportu taşıyıp taşımadığına veya siyasi açıdan o anda istenip istenmediğine bağlı olamaz.

Bu nedenle soruyorum:

Savaşlardan, açlıktan, zulümden, evsizlikten ve iklim krizinin sonuçlarından kaçan insanlar, neden giderek korunması gereken insanlar olarak değil de mümkün olduğunca kendi toplumsal yaşam alanımızın dışına taşınması gereken bir sorun olarak görülüyor?

İnsan hakları konusundaki sorumluluğu başka ülkelere devretmek isterken uluslararası dayanışmadan nasıl söz edebiliriz?

Göçün ve zorunlu yerinden edilmenin toplumsal, ekonomik ve siyasi nedenleriyle kararlı biçimde mücadele etmeden adil bir dünyadan nasıl söz edebiliriz?

Göç ve zorunlu yerinden edilme sorununa verilecek yanıt, insanları sığınma aradıkları yerlerden daha da uzaklaştırmak olamaz.

Açlık ve yoksullukla mücadele eden, savaşları ve emperyalist müdahaleleri gerileten, ekonomik sömürüyü sona erdiren, toplumsal eşitsizlikleri azaltan ve iklim değişikliğinin sonuçlarına karşı ortak mücadele yürüten bir politikaya ihtiyacımız var.

Hukuka dayanan, şeffaf, dayanışmacı ve insan onurunu esas alan bir Avrupa mülteci politikasına ihtiyacımız var.

KİŞİSEL ÇAĞRIM

Bu siyasi gelişmenin yanı sıra beni özellikle düşündüren ve kişisel olarak da yaralayan bir başka konu var: Kendilerini başka zamanlarda haklı olarak demokrasi, insan hakları, hümanizm ve toplumsal sorumluluk kavramlarıyla ifade eden pek çok insanın sessizliği.

Bu sessizlik beni yaralıyor.

Bunu söylememin nedeni herkesin benimle aynı siyasi düşünceyi paylaşmasını beklemem değildir. Bunun nedeni, üzerinden sessizce geçemeyeceğimiz temel insani değerlerin bulunduğuna inanmamdır.

İnsan onuru pazarlık konusu hâline getirildiğinde, korunmaya ihtiyaç duymak siyasi bir yük olarak gösterildiğinde ve insanların yaşamlarına ilişkin sorumluluk sürekli başka yerlere devredildiğinde demokratik ve ilerici güçler kayıtsız kalamaz.

Bu nedenle bütün demokratik, ilerici ve hümanist düşüncelere sahip insanlara; sendikalara, toplumsal hareketlere, insan hakları örgütlerine, siyasi partilere, sivil toplum girişimlerine ve hukuk, adalet ve herkes için onurlu bir yaşam mücadelesi veren herkese çağrıda bulunuyorum:

Sessizliği terk edin. Tavrınızı ortaya koyun. Toplumsal sorumluluk üstlenin.

İnsanların kökenlerine, dinlerine, vatandaşlıklarına veya oturum statülerine göre değerlendirilmemesi için birlikte mücadele edelim.

Hiçbir çocuğun, hiçbir yaşlının, hiçbir engelli insanın ve korunmaya ihtiyaç duyan hiçbir insanın siyasi caydırma politikalarının birer nesnesi hâline getirilmemesi için sesimizi yükseltelim.

İnsan haklarının evrensel olduğunu ve dayanışmanın devlet sınırlarında sona ermediğini hatırlayalım.

Ben, bir insanın nereden geldiğinin, ona ne kadar insanca davranılacağını belirlemediği bir toplumda yaşamak istiyorum.

MERKEZİ MESAJ

İnsan onuru bir ayrıcalık değildir. İnsan hakları siyasi bir lütuf değildir. Adalet, vatandaşlık meselesi değildir.

İnsan onurunu yalnızca sıra bize geldiğinde hatırlamamalıyız.

Herkesin kökeninden, yaşam koşullarından ve toplumsal konumundan bağımsız olarak güvenlik, özgürlük ve onur içinde yaşama hakkına sahip olduğu başka bir dünya mümkündür.

Bunun için mücadele etmek, herhangi bir siyasi partiye mensup olmanın ötesinde, ortak insani ve toplumsal sorumluluğumuzun gereğidir.

İnsan onuru ve insan hakları tehlikeye girdiğinde sessizlik tarafsızlık değildir.

Zeki Gökhan

Almanya Federal Meclisi eski milletvekili (Ehemaliges Mitglied des Deutschen Bundestages)

KAYNAKLAR VE İLERİ OKUMA

  1. Deutsche Welle – 16 Kasım 2026

Almanya, dört AB ülkesiyle birlikte Ruanda’da geri gönderme merkezi için görüşmelere katılıyor.

https://amp.dw.com/en/germany-eu-states-open-talks-on-rwanda-deportation-scheme/a-79959158
  1. Reuters – 16 Kasım 2026

Beş AB ülkesi Ruanda’da sınır dışı etme merkezi için görüşmelere başlıyor.

https://www.reuters.com/world/africa/five-eu-countries-starting-talks-with-rwanda-deportation-hub-austria-says-2026-11-16
  1. Uluslararası yardım ve insan hakları örgütleri – 16 Kasım 2026

47 örgütten ortak açıklama: AB insan haklarını başka ülkelere devretmemeli, korumalıdır.

https://www.rescue.org/eu/press-release/joint-statement-47-organisations-call-eu-protect-peoples-rights-not-outsource-them
  1. Uluslararası Af Örgütü (Amnesty International) – 16 Kasım 2026

Avrupa: Ruanda’ya sınır dışı etme anlaşması geçmişteki hataları tekrarlıyor.

  1. Human Rights Watch – 16 Kasım 2026

Almanya Ruanda’ya hiç kimseyi sınır dışı etmemelidir.

https://www.hrw.org/news/2026/11/16/germany-should-not-deport-anyone-to-rwanda
  1. Avrupa Konseyi Parlamenter Meclisi – 16 Kasım 2026

Ruanda’daki geri gönderme merkezi projesine ilişkin insan hakları kaygıları.

https://pace.coe.int/en/news/10500/pace-rapporteurs-call-for-the-rwanda-return-hub-not-to-be-pursued
  1. Danimarka Hükümeti – 16 Kasım 2026

Ruanda ve beş AB üyesi ülke, Ruanda’da geri gönderme merkezi oluşturulması olasılığını birlikte araştırıyor.

https://uim.dk/nyhedsarkiv/2026/november/rwanda-and-five-eu-member-states-are-jointly-exploring-the-possibility-of-establishing-a-return-hub-in-rwanda-based-on-an-equal-and-mutually-beneficial-partnership

WhatsApp at  | +49 17623699769 | info@alevihaberagi.com | Web | + posts

Sevgili Canlar,
Yoluna ve ikrarına bağlı her Alevi, kendisini Alevi Haber Ağı'nın doğal bir muhabiri olarak görmelidir.
Oturduğu mahallede, okuduğu okulda, çalıştığı iş yerinde, üyesi olduğu cemevinde ve yaşadığı çevrede haber değeri taşıyan her gelişmeyi; fotoğrafı, videosu veya yazılı bilgisiyle birlikte bizlere ulaştırmalıdır.
Bu çağrımız, Alevi kurumlarımızın yöneticileri ve temsilcileri için de geçerlidir.

Alevi Haber Ağı, Alevilerin sesi olmanın yanı sıra; emekten, demokrasiden, laiklikten, eşit yurttaşlıktan, kadın özgürlüğünden, gençlerin geleceğinden, doğanın ve çevrenin korunmasından yana; bütün ezilenlerin sesi olmayı sürdürecek, gerçekleri yazmaya ve kamuoyuyla paylaşmaya devam edecektir.
Gerçekler ancak birlikte görünür olur. Gerçekler yazılırken sen de katkını sun can!
Fotoğrafını çek, videonu kaydet, haberini yaz ve bize ulaştır. Çünkü Alevi Haber Ağı hepimizin ortak sesidir.

Saygı ve sevgilerimizle…
Alevi Haber Ağı

By Alevi Haber Ağı

Sevgili Canlar,
Yoluna ve ikrarına bağlı her Alevi, kendisini Alevi Haber Ağı'nın doğal bir muhabiri olarak görmelidir.
Oturduğu mahallede, okuduğu okulda, çalıştığı iş yerinde, üyesi olduğu cemevinde ve yaşadığı çevrede haber değeri taşıyan her gelişmeyi; fotoğrafı, videosu veya yazılı bilgisiyle birlikte bizlere ulaştırmalıdır.
Bu çağrımız, Alevi kurumlarımızın yöneticileri ve temsilcileri için de geçerlidir.

Alevi Haber Ağı, Alevilerin sesi olmanın yanı sıra; emekten, demokrasiden, laiklikten, eşit yurttaşlıktan, kadın özgürlüğünden, gençlerin geleceğinden, doğanın ve çevrenin korunmasından yana; bütün ezilenlerin sesi olmayı sürdürecek, gerçekleri yazmaya ve kamuoyuyla paylaşmaya devam edecektir.
Gerçekler ancak birlikte görünür olur. Gerçekler yazılırken sen de katkını sun can!
Fotoğrafını çek, videonu kaydet, haberini yaz ve bize ulaştır. Çünkü Alevi Haber Ağı hepimizin ortak sesidir.

Saygı ve sevgilerimizle…
Alevi Haber Ağı

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir