Elazığ’da Seyit Rıza ve Yol Arkadaşları Anıldı: “Katliamlarla Yüzleşilmeli, Mezar Yerleri Açıklanmalı ve Özür Dilenmeli”

Seyit Rıza ve yol arkadaşları, idam edilişlerinin 89. yılında Elazığ’da düzenlenen panelde anıldı. DEM Parti tarafından gerçekleştirilen panelde Dersim Tertelesi’nin tarihsel ve siyasal boyutları ele alınırken katliamlarla yüzleşilmesi, Seyit Rıza ve yol arkadaşlarının mezar yerlerinin açıklanması ve devletin özür dilemesi çağrısı yapıldı. ABF Başkanı Mustafa Aslan, “O gün makbul Kürt, Alevi yetiştirmeye çalışanlar bugün de aynı politikayı sürdürüyor” dedi.

AHA Haber Merkezi – Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Parti) Elazığ İl Örgütü, 15 Kasım 1937’de idam edilen Seyit Rıza ve yol arkadaşlarını katledilişlerinin 89. yılında düzenlediği panelle andı.

Panelin gerçekleştirildiği salona “89’uncu yılında Seyit Rıza ve kefensiz ölülerimizin mezar yerleri açıklansın” yazılı pankart asıldı.

DEM Parti Halklar ve İnançlar Komisyonu Eşsözcüsü Yüksel Mutlu’nun moderatörlüğünü yaptığı panele siyasetçi Gültan Kışanak, Alevi Bektaşi Federasyonu (ABF) Başkanı Mustafa Aslan ve tarihçi-yazar Yalçın Çakmak konuşmacı olarak katıldı.

Siyasi parti ve sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri, Seyit Rıza’nın torunları ve çok sayıda yurttaşın katıldığı panelde çerağ uyandırıldı, lokmalar pay edildi. Dersim Tertelesi’nde yaşamını yitirenlerin anısına saygı duruşunda bulunuldu.

Yüksel Mutlu: “Seyit Rıza Bizim İçin Büyük Bir Direniş Sembolüdür”

Panelin açılışında konuşan Yüksel Mutlu, Dersim’de yaşananların yalnızca bir katliam olarak değerlendirilemeyeceğini, bir halkın bütün varlığını hedef alan politikaların sonucu olduğunu söyledi.

Dersim Tertelesi’nin tarihsel boyutlarına dikkat çeken Mutlu, Seyit Rıza’nın halkının inancını, kimliğini ve yaşam biçimini savunan bir direniş sembolü olduğunu belirtti.

Mutlu, “Seyit Rıza bizim için büyük bir direniş sembolüdür” ifadelerini kullandı.

Yalçın Çakmak: “Osmanlı’daki Siyaset Cumhuriyet Döneminde de Devam Etti”

Tarihçi-yazar Yalçın Çakmak, konuşmasında Dersim’e yönelik devlet politikalarının Osmanlı döneminden Cumhuriyet dönemine uzanan tarihsel sürekliliğini değerlendirdi.

Dersim’in Osmanlı yönetimi tarafından bir sorun olarak görüldüğünü belirten Çakmak, bölgenin inanç yapısı ve merkezi otoriteye boyun eğmeyen toplumsal özelliklerinin devlet açısından tehdit olarak değerlendirildiğini ifade etti.

Çakmak, “Dersim, Osmanlı ve cumhuriyet için intikamın alındığı tek bölge” dedi.

Osmanlı döneminde Dersim’e çok sayıda askerî sefer düzenlendiğini, Cumhuriyet döneminde ise bölgeye yönelik ıslahat planları ve raporların devreye sokulduğunu belirten Çakmak, bu süreçte Seyit Rıza’nın özellikle hedef hâline getirildiğini söyledi.

Çakmak, şu ifadeleri kullandı:

“Osmanlı döneminde Dersim’e çok sayıda sefer düzenleniyor. Dersim ele geçirilemeyince şark ve ıslahat planları devreye giriyor. Osmanlı dönemindeki siyasetin aynısı cumhuriyet döneminde de devam ediyor. Sürekli raporlar yazılıyor. Bu raporlarda bir kişi ön plana çıkıyor. O da Seyit Rıza. Seyit Rıza düşmanlaştırılıyor.”

“Seyit Rıza Adalet İstedi, Ancak Hedef Hâline Getirildi”

Seyit Rıza’nın devlet tarafından isyanın sorumlusu olarak gösterilmesini eleştiren Çakmak, 1933 yılında Seyit Rıza’nın oğlu Bava’nın öldürülmesini ve sonrasında yaşanan gelişmeleri hatırlattı.

Çakmak, şöyle konuştu:

“Peki Seyit Rıza ne yaptı? İsyanı mı yaptı, asker mi öldürdü? Hayır. Bilakis 1933’te oğlu Bava öldürüldü. Seyit Rıza, bunun için adalet istiyor ama dönemin Xozat kaymakamı adaleti tesis etmesi gerekirken Seyit Rıza’nın köyünün yakılması için birilerini örgütlüyor.”

Dersim’de yaşananların merkezine Seyit Rıza’nın yerleştirildiğini belirten Çakmak, asıl büyük askerî harekâtın Seyit Rıza’nın idam edilmesinden sonra başladığını ifade etti.

Gültan Kışanak: “Seyit Rıza ve Şex Said’in Yargılamaları Hukuki Değil, Siyasiydi”

Panelde konuşan siyasetçi Gültan Kışanak, devletin demokratik bir karakter kazanması ve bütün yurttaşlarına eşit biçimde hizmet etmesi gerektiğini vurguladı.

Dersim’de uygulanan özel hukuk düzeninin bölge halkının temel haklarını ortadan kaldırdığını savunan Kışanak, bu anlayışın etkilerinin günümüze kadar sürdüğünü belirtti.

Kışanak, şu ifadeleri kullandı:

“Bu özel hukuk uygulaması günümüze kadar devam ediyor. Bir ülkede eğer eşit yurttaş hakları yoksa orada her türlü haksızlık olur. Şex Said ve Seyit Rıza’nın yargılamaları hukuki değildi, bu yargılamalar siyasiydi.”

Seyit Rıza ve yol arkadaşlarının yargılandığı mahkemeye ilişkin belirsizlikler bulunduğunu ifade eden Kışanak, yargılamaların bir halkın kimliğini, inancını ve toplumsal yapısını hedef aldığını söyledi.

Kışanak, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Biz halen onların hangi mahkemede yargılandıklarını bilmiyoruz. Seyit Rızaların yargılanmasında çıkan iddianamede aslında Dersim bölgesinin aşiret ve toplumsal yapısını iddianamede yazıp bunu bir suçmuş gibi saydılar.”

Geçmişteki yargılamalarla günümüzdeki bazı uygulamalar arasında benzerlikler bulunduğunu savunan Kışanak, “Yani burada bir halk, inanç ve kimlik yargılanıyor” dedi.

“Barışın En Önemli Konusu Hakikatle Yüzleşmektir”

Barış ve Demokratik Toplum Süreci’ne de değinen Gültan Kışanak, Alevi toplumunun sürece ilişkin kaygılarının dikkate alınması gerektiğini belirtti.

Gerçek bir barışın ancak geçmişte yaşanan katliamlarla yüzleşilmesi, hakikatin açığa çıkarılması ve sorumlulukların kabul edilmesiyle mümkün olabileceğini ifade eden Kışanak, devletin özür dilemesi gerektiğini söyledi.

Kışanak, şöyle konuştu:

“Barışın en önemli konusu yüzleşme ve hakikat. Hakikatle yüzleşip gerçek bir özür dilenmesi gerekiyor. Bizim hepimizin öncelikli talebi mezar yerlerinin belli olması.”

Dersim’de yaşamını yitiren binlerce insanın mezar yerlerinin bilinmediğini hatırlatan Kışanak, bu durumun aileler ve toplum açısından devam eden bir adaletsizlik olduğunu belirtti.

Kışanak, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Barış uzun bir süreç. Bu yolda önemli bir konu katliamlara yüzleşip özür dilenmesi ve bunun mücadelesini veriyoruz. Çünkü biz bir daha kimse idam sehpasına gitsin istemiyoruz.”

Geçmişte yaşananlarla yüzleşilmemesinin benzer acıların yeniden yaşanması riskini taşıdığını ifade eden Kışanak, özrün ve hakikatin ortaya çıkarılmasının kalıcı barış açısından vazgeçilmez olduğunu vurguladı.

Mustafa Aslan: “O Gün Seyit Rıza’yı Çıban Gösteren Zihniyet Bugün de Devam Ediyor”

Panelin son konuşmacısı olan Alevi Bektaşi Federasyonu Başkanı Mustafa Aslan, Alevi toplumunun tarih boyunca nefret, ayrımcılık ve asimilasyon politikalarıyla karşı karşıya kaldığını söyledi.

Dersim’i geçmişte tehdit olarak gören anlayışın günümüzde de farklı biçimlerde sürdüğünü savunan Aslan, 4 Mayıs 2026 tarihinde Dersim Tertelesi’nin yıl dönümünde yaşananları örnek gösterdi.

Aslan, şu ifadeleri kullandı:

“En taze örneği 4 Mayıs 2026’da tertelenin yıl dönümünde yaşadık. Biz tertelede yaşamını yitirenleri anmak için ordayken Dersim’in ocak evlatlarının bazıları da hükümetin kurduğu Alevi Bektaşi Kültür Merkezinin toplantısındaydı.”

Devletin Alevi inancı üzerindeki politikalarını eleştiren Aslan, Seyit Rıza’nın inancını ve kimliğini savunan duruşunun bugün de önem taşıdığını belirtti.

Aslan, şöyle konuştu:

“O gün Seyit Rıza’yı çıban gösteren zihniyetle bu zihniyet aynı. Seyit Rıza diyor ki ‘ben Aleviyim, inancımı yaşamak istiyorum. Bunu değiştirmezsiniz’ diyor.”

“O Gün Makbul Kürt, Alevi Yetiştirmeye Çalışanlar Bugün de Aynı Politikayı Sürdürüyor”

Alevi toplumunun tarihsel mücadele mirasına yeterince sahip çıkamadığını ifade eden Mustafa Aslan, örgütlü mücadelenin güçlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Aslan, konuşmasında şu çağrıyı yaptı:

“Biz maalesef onların bize bıraktıklarına sahip çıkamıyoruz. O gün makbul Kürt, Alevi yetiştirmeye çalışanlar bugün de aynı politikayı sürdürüyor. Biz kendimize sahip çıkmalıyız, örgütlü mücadeleden kaçınmak, demokrasi için mücadele etmemekten kaçmanın bir kurtuluş olmadığını anlamalıyız. Çünkü devlet senin Alevi olduğunu unutmaz.”

Alevi toplumunun inançsal ve kültürel değerlerini koruması, demokratik haklarını savunması ve örgütlü mücadelesini büyütmesi gerektiğini belirten Aslan, geçmişte yaşananlardan ders çıkarılması çağrısında bulundu.

Seyit Rıza ve Yol Arkadaşlarının Mezar Yerleri Açıklansın

Elazığ’da düzenlenen panelde, Seyit Rıza ve yol arkadaşlarının idam edilmelerinin üzerinden 89 yıl geçmesine rağmen mezar yerlerinin açıklanmamış olması temel gündemlerden biri oldu.

Konuşmacılar, Dersim Tertelesi’nin bütün yönleriyle araştırılması, tarihsel belgelerin açığa çıkarılması, katliamlarla yüzleşilmesi ve yaşamını yitirenlerin ailelerine karşı sorumlulukların yerine getirilmesi gerektiğini vurguladı.

Panelde ayrıca geçmişte yaşanan hak ihlallerinin kabul edilmesinin, eşit yurttaşlık temelinde demokratik bir toplumun ve kalıcı barışın inşası açısından önem taşıdığı ifade edildi.

Seyit Rıza’nın torunlarının da katıldığı anma paneli, konuşmacıların ardından gerçekleştirilen soru-cevap bölümüyle sona erdi.

Elazığ’dan yükselen ortak talep, Seyit Rıza ve yol arkadaşlarının mezar yerlerinin açıklanması, Dersim’de yaşananlarla yüzleşilmesi ve tarihsel adaletin sağlanması oldu.

Alevi Haber Ağı

WhatsApp at Alevi Haber Ağı | +49 17623699769 | info@alevihaberagi.com | Web | + postsBio ⮌

Sevgili Canlar,
Yoluna ve ikrarına bağlı her Alevi, kendisini Alevi Haber Ağı'nın doğal bir muhabiri olarak görmelidir.
Oturduğu mahallede, okuduğu okulda, çalıştığı iş yerinde, üyesi olduğu cemevinde ve yaşadığı çevrede haber değeri taşıyan her gelişmeyi; fotoğrafı, videosu veya yazılı bilgisiyle birlikte bizlere ulaştırmalıdır.
Bu çağrımız, Alevi kurumlarımızın yöneticileri ve temsilcileri için de geçerlidir.

Alevi Haber Ağı, Alevilerin sesi olmanın yanı sıra; emekten, demokrasiden, laiklikten, eşit yurttaşlıktan, kadın özgürlüğünden, gençlerin geleceğinden, doğanın ve çevrenin korunmasından yana; bütün ezilenlerin sesi olmayı sürdürecek, gerçekleri yazmaya ve kamuoyuyla paylaşmaya devam edecektir.
Gerçekler ancak birlikte görünür olur. Gerçekler yazılırken sen de katkını sun can!
Fotoğrafını çek, videonu kaydet, haberini yaz ve bize ulaştır. Çünkü Alevi Haber Ağı hepimizin ortak sesidir.

Saygı ve sevgilerimizle…
Alevi Haber Ağı

• Alevi Haber Ağı

  Adıyaman’da Seyit Rıza ve Yol Arkadaşları Anıldı: “Devlet Arşivleri Açılsın, Mezar Yerleri Açıklansın, Dersim Halkından Özür Dilensin!”
• Alevi Haber Ağı

  PSAKD Diyarbakır Şubesi’nden Seyit Rıza Anması: “Dersim’in Kayıpları Bulunmalı, Devlet Arşivleri Açıklanmalı!” / Video
• Alevi Haber Ağı

  AABF’den Birlik, Dayanışma ve Kararlılık Mesajı: “AABF’miz Büyümeye, Güçlenmeye ve Yolumuzda Kararlılıkla Yürümeye Devam Ediyor!”
• Alevi Haber Ağı

  Antalya Alevi Bileşenleri COP31’e Karşı Yaşam Savunucularıyla Buluştu: “Doğayı, Emeği ve Yaşamı Birlikte Savunacağız!”