“Kırklar” Resim Sergisi Muğla’da Sanatseverlerle Buluştu / Video

Ressam Ali Haydar Ülger’in Anadolu’nun farklı bölgelerinde gerçekleştirdiği etnografik araştırmalardan yola çıkarak hazırladığı “Kırklar – Anadolu’da Kadın Başları” resim sergisi Muğla’da açıldı. Yaklaşık 50 eserin yer aldığı sergi, kadınların yöresel baş bağlama biçimleri üzerinden Anadolu’nun kültürel çeşitliliğini ve kadim toplumsal belleğini görünür kılıyor.

Yol aynı olsa da, kültür biçimleri bölgelere, aynı kentin ilçeleri içinde bile ciddi farklılıklar gösterebilir.”

Duray Güler / AHA – Ressam Ali Haydar Ülger’in “Anadolu’da Kadın Başları” temasıyla hazırladığı “Kırklar” adlı resim sergisinin açılışı, 14 Eylül’de Muğla Konakaltı İskender Alper Kültür Merkezi Nail Çakırhan Salonu’nda gerçekleştirildi.

Sanat ve kültür çevrelerinden katılımın olduğu açılışa Pir Sultan Abdal Kültür Derneği (PSAKD) Muğla Şube Başkanı İlyas Durna, Muğla Sanatseverler Derneği Başkanı Sadettin Özbek ve SOL Parti Muğla İl Başkanı Zekeriya Kargın da katıldı. Açılışta Nilüfer ve Mehmet Salih Holep saz ve sözleriyle dinleti sundu.

Anadolu’nun Kadınları “Cemal Cemale”

Ülger’in ülkenin farklı bölgelerinde yaptığı etnografik araştırmalardan beslenen sergi, Anadolu’da kuşaktan kuşağa aktarılan kadın baş bağlama biçimlerini yalnızca bir giyim unsuru olarak değil, kültürel kimliğin ve toplumsal belleğin taşıyıcısı olarak ele alıyor.

Sergiye ilişkin kaleme aldığı “Anadolu’da Kadın Başları – ‘Kırklar’ (Cemal cemale-Yüz yüze)” başlıklı yazısında Ülger, çalışmasının temel yaklaşımını şu sözlerle ifade ediyor:

“Kadın her coğrafyada kadındır. Alevi’si, Türkü, Kürdü, Türkmen’i, Laz’ı, Çerkez’i, Yörük’ü, Sıraç’ı, Tahtacısı, Çepni’si, Nusayri’si yoktur. Kadın anadır, bacıdır, yardır, eşdir, eşittir. O, baş tacıdır. Kıymet bilene yoldaş ve omuzdaştır. Doğurduğuna hayat veren, adam eden, yaşamın her alanında var olan kutsallarımızdır.”

Kadın Başları Bir Süsten Öte, Kültürel Hafıza

Ülger, kadınların baş bağlama biçimlerinin tarih boyunca coğrafi koşullar, gündelik yaşam, ekonomik yapı, gelenek ve inançlarla birlikte şekillendiğine dikkat çekiyor.

Tülbent, eşarp, yemeni ve yazma gibi başlıkların yalnızca birer örtünme biçimi olmadığını vurgulayan Ülger, bunların Anadolu’nun yöresel geleneklerinden ve toplumsal belleğinden doğduğunu belirtiyor.

Baş bağlama biçimlerinin genç, gelin ya da yaşlı olmaya; düğün, cenaze ve farklı törensel durumlara göre değişebildiğini, kullanılan renk ve aksesuarların da bölgeden bölgeye farklılaştığını ifade ediyor.

Ülger, özellikle Alevi toplumunda baş bağlamanın belirli bir inançsal şekil ya da tek tip kuralla açıklanamayacağını belirterek, bunun yerel kültürel geleneğin ve toplumsal belleğin bir örneği ve taşıyıcısı olduğunu dile getiriyor.

Yörüklerden Tahtacılara, Çepnilerden Sıraçlara

“Kırklar” sergisi, Anadolu’nun geniş kültürel coğrafyasından izler taşıyor. Ülger’in çalışmalarında Muğla Yörük Türkmenlerinin “beyaz üsküf” ya da “şamı”, Milas’ın “çemberi”, Denizli Tahtacı Alevilerinin “terlik-kozak”, Balıkesir Çepni Türkmenlerinin “albez”, Mersin Türkmenlerinin “çeki”, Sivas-Zara-Koçgiri bölgesinin “kefi-kofi-poşu” gibi farklı adlarla yaşattığı baş bağlama biçimleri yer alıyor.

Ülger, bu çeşitliliği şu sözlerle anlatıyor: “Yol aynı olsa da, kültür biçimleri bölgelere, aynı kentin ilçeleri içinde bile ciddi farklılıklar gösterebilir.”

“Bizim Nazarımızda Kadın Erkek Farkı Yok”

Kadının eşitliği ve toplumsal yaşamdaki yeri de serginin düşünsel eksenlerinden birini oluşturuyor. Ülger, Hünkâr Hacı Bektaş Veli’ye atfedilen “Erkek aslan aslan da, dişi aslan aslan değil mi?” sözünü hatırlatarak şu dizelere yer veriyor:

“Erkek dişi sorulmaz, muhabbetin dilinde,
Hakk’ın yarattığı her şey yerli yerinde.
Bizim nazarımızda kadın erkek farkı yok,
Noksanlık, eksiklik senin görüşlerinde.”

Anadolu’nun binlerce yıllık kültürel birikiminden günümüze ulaşan kadın baş bağlama biçimlerini resim sanatıyla buluşturan “Kırklar”, farklı coğrafyaların kadınlarını “cemal cemale” getirirken kültürel belleği gelecek kuşaklara aktarmayı amaçlıyor.

Sanatın Birleştirici Gücüyle Barış ve Dostluğa Çağrı

Ülger, yaklaşık 50 çalışmadan oluşan sergisini sanatın birleştirici gücüyle sevgiye, iyiliğe, barışa ve dostluğa bir çağrı olarak tanımlıyor.

Kadınların Anadolu’nun farklı coğrafyalarında kuşaktan kuşağa taşıdığı kültürel değerleri resim sanatı aracılığıyla bir araya getiren sergi, aynı zamanda farklılıklar içindeki ortak toplumsal hafızayı görünür kılmayı hedefliyor.

“Kırklar – Anadolu’da Kadın Başları” sergisi, 20 Eylül’e kadar Konakaltı İskender Alper Kültür Merkezi Nail Çakırhan Salonu’nda sanatseverler tarafından ziyaret edilebilecek.

Fotoğraflar ve Video: Duray Güler

Alevi Haber Ağı

WhatsApp at Alevi Haber Ağı | +49 17623699769 | alevihaberagi@yahoo.com |  + postsBio ⮌

Sevgili Canlar,
Yoluna ve ikrarına bağlı her Alevi, kendisini Alevi Haber Ağı'nın doğal bir muhabiri olarak görmelidir.
Oturduğu mahallede, okuduğu okulda, çalıştığı iş yerinde, üyesi olduğu cemevinde ve yaşadığı çevrede haber değeri taşıyan her gelişmeyi; fotoğrafı, videosu veya yazılı bilgisiyle birlikte bizlere ulaştırmalıdır.
Bu çağrımız, Alevi kurumlarımızın yöneticileri ve temsilcileri için de geçerlidir.

Alevi Haber Ağı, Alevilerin sesi olmanın yanı sıra; emekten, demokrasiden, laiklikten, eşit yurttaşlıktan, kadın özgürlüğünden, gençlerin geleceğinden, doğanın ve çevrenin korunmasından yana; bütün ezilenlerin sesi olmayı sürdürecek, gerçekleri yazmaya ve kamuoyuyla paylaşmaya devam edecektir.
Gerçekler ancak birlikte görünür olur. Gerçekler yazılırken sen de katkını sun can!
Fotoğrafını çek, videonu kaydet, haberini yaz ve bize ulaştır. Çünkü Alevi Haber Ağı hepimizin ortak sesidir.

Saygı ve sevgilerimizle…
Alevi Haber Ağı

• Alevi Haber Ağı

  Hakan Tosun Davasında Adalet Çağrısı: “22 Eylül’de Duruşma Salonundayız” / Video
• Alevi Haber Ağı

  PSAKD Mamak Şubesi’nde Semah Kursu Kayıtları Başladı
• Alevi Haber Ağı

  Antalya Alevi Bileşenleri Eylül Ayı Toplantısını Kızıldereli Ocağı’nda Gerçekleştirdi
• Alevi Haber Ağı

  Stratejik Vizyonun Zirvesi (Bölüm 5/5)