FEDA ve DAKB’den Seyit Rıza ve Yol Arkadaşları İçin Adalet Çağrısı: “Dersim’in Hakikatiyle Yüzleşmeden Barış Olmaz!”

Demokratik Alevi Federasyonu (FEDA) ve Demokratik Alevi Kadınlar Birliği (DAKB), 15 Kasım 1937’de Elazığ’da idam edilen Pir Seyit Rıza ve yol arkadaşlarının anılması dolayısıyla ortak bir açıklama yayımladı. Dersim Tertelesi’nin tarihsel, toplumsal ve inançsal sonuçlarına dikkat çeken kurumlar; idam edilenlerin mezar yerlerinin açıklanmasını, devlet arşivlerinin açılmasını, kayıp çocukların akıbetinin araştırılmasını ve devletin tarihsel sorumluluğunu kabul etmesini istedi. Açıklamada, “Dersim’in hakikatiyle yüzleşmeden adalet, adalet olmadan barış olmaz!” denildi.

AHA Haber Merkezi – Demokratik Alevi Federasyonu (FEDA) ve Demokratik Alevi Kadınlar Birliği (DAKB), Pir Seyit Rıza ve altı yol arkadaşının 15 Kasım 1937’de Elazığ Buğday Meydanı’nda idam edilmesinin 89. yıl dönümü dolayısıyla ortak bir açıklama yaptı.

Dersim Tertelesi’nin yalnızca tarihsel bir acı değil, bugün de yüzleşilmesi gereken bir hakikat ve adalet meselesi olduğunu vurgulayan FEDA ve DAKB, 1937–1938 yıllarında yaşananların Raa Heq Alevi toplumunun inançsal, kültürel ve toplumsal yaşamında derin izler bıraktığına dikkat çekti.

Ortak açıklamada, Pir Seyit Rıza ve yol arkadaşlarının mezar yerlerinin hâlâ açıklanmamış olması, zorunlu sürgünler, ailelerinden koparılan çocuklar ve kayıpların akıbetinin aydınlatılmaması, tarihsel yüzleşmenin önündeki temel sorunlar arasında gösterildi.

FEDA ve DAKB, devlet arşivlerinin bağımsız araştırmacılara açılmasını, toplu mezarların bilimsel yöntemlerle araştırılmasını, mağdur ailelerin haklarının tanınmasını ve Raa Heq Alevi inancının anayasal güvence altına alınmasını talep etti.

Kalıcı toplumsal barışın ancak hakikatin açığa çıkarılması, tarihsel sorumluluğun kabul edilmesi ve adaletin sağlanmasıyla mümkün olabileceğini belirten iki kurum, Pir Seyit Rıza ve yol arkadaşlarının anısını yaşatmaya devam edeceklerini ifade etti.

Demokratik Alevi Federasyonu (FEDA) ve Demokratik Alevi Kadınlar Birliği (DAKB) tarafından yapılan ortak açıklamanın tam metni şöyle:

DERSİM’İN HAKİKATİYLE YÜZLEŞMEDEN ADALET, ADALET OLMADAN BARIŞ OLMAZ!

Değerli Canlar,

15 Kasım 1937, Raa Heq Alevi toplumunun tarihsel belleğinde derin acıların yaşandığı bir gündür. Pir Seyit Rıza ve yol arkadaşlarının Elazığ Buğday Meydanı’nda idam edilmesi, Dersim Tertelesi olarak hafızalara kazınan 1937–1938 sürecinin en ağır tarihsel kırılma noktalarından biridir.

Dersim’e yönelik geliştirilen askerî operasyonlar ve kitlesel katliamlar, yalnızca fiziksel yıkımla sınırlı kalmamış; bu süreçte Raa Heq Alevi toplumunun inançsal değerlerini, kutsal mekânlarını, Raa Heq Alevi sisteminin temel yapılanmasını oluşturan Ocak sistemini işlevsiz kılarak Pirlik kurumunu ortadan kaldırmayı hedeflemiştir.

Zorunlu sürgünler, ailelerin parçalanması, çocukların ailelerinden koparılması ve toplumsal yaşamın köklü biçimde değiştirilmesi, Raa Heq Alevi toplumunun kültürel, inançsal ve toplumsal varlığında derin yaralar açmıştır.

Pir Seyit Rıza ve yol arkadaşlarının idam edilmesi, yalnızca toplumun ve inancın önderlerinin ortadan kaldırılması değildir. Bu saldırı aynı zamanda Dersim’in tarihsel özerkliğine, toplumsal iradesine ve Raa Heq Kürt Alevi inanç geleneğinin temsil ettiği değerlere yönelik tasfiye politikalarının da bir ifadesidir. Pirimiz Seyit Rıza’ya atfedilen şu sözler, zulüm karşısında boyun eğmeyen onurlu duruşun simgesi olarak tarihsel belleğimizde yerini korumaktadır: “Ben sizin yalan ve hilelerinizle baş edemedim; bu bana dert oldu. Ama ben de sizin önünüzde diz çökmedim; bu da size dert olsun.” Bu sözler, halkımızın hakikate, adalete, inançsal kimliğine ve insanlık onuruna olan bağlılığının güçlü bir ifadesidir.

Aradan yaklaşık doksan yıl geçmesine rağmen Dersim Tertelesi’nin açtığı yaralar hâlâ kapanmamıştır. Pir Seyit Rıza ve idam edilen yol arkadaşlarının mezar yerlerinin açıklanmaması, kayıp çocukların akıbetinin aydınlatılmaması ve parçalanan ailelerin yaşadığı acıların giderilmemesi, tarihsel yüzleşmenin henüz gerçekleşmediğinin açık göstergeleridir. Tarihsel adaletin sağlanması; hakikatin bütün yönleriyle açığa çıkarılması, devletin kendi sorumluluğunu kabul etmesi, mağdurların haklarının tanınması ve onarıcı adaletin sağlanmasıyla mümkündür.

Bizler Demokratik Alevi Federasyonu (FEDA) Demokratik Alevi Kadınlar Birliği (DAKB) olarak diyoruz ki;

Pir Seyit Rıza ve idam edilen yol arkadaşlarının mezar yerleri açıklanmalı, naaşları ailelerine teslim edilmelidir.

Dersim Tertelesi’ne ilişkin tüm devlet arşivleri bağımsız araştırmacıların ve kamuoyunun erişimine açılmalıdır.

Dersim’in kayıp kız çocuklarının, ailelerinden koparılanların ve zorunlu sürgüne gönderilenlerin akıbetleri araştırılarak kamuoyuna açıklanmalıdır.

Toplu mezarların yerleri bilimsel yöntemlerle tespit edilmeli, gerekli incelemeler yapılarak mağdurların kimlikleri belirlenmeli ve tarihsel hakikat bütün boyutlarıyla ortaya çıkarılmalıdır.

Türk devleti, Dersim’de yaşanan ağır insan hakları ihlallerine ilişkin tarihsel ve hukuki sorumluluğunu kabul ederek mağdurlardan ve onların sonraki kuşaklarından resmî olarak özür dilemelidir. Hakikatin açığa çıkarılması, mağduriyetlerin tanınması ve giderilmesi, toplumsal hafızanın onarılması için somut adımlar atılmalıdır.

Geçmişle yüzleşmek, yalnızca yaşanan acıları hatırlamak değil; yıllarca inkâr edilen ve üzeri örtülen gerçekleri açığa çıkarmak, mağdurların yaşadıklarını tanımak ve tarihsel sorumluluğu açıkça kabul etmektir.

Kalıcı toplumsal barış, inkâr ve sessizlik politikaları üzerine değil; hakikat, adalet, eşit yurttaşlık ve karşılıklı saygı ilkeleri üzerine inşa edilmelidir.

Dersim halkının kolektif hafızasının ayrılmaz parçası olan Raa Heq Alevi yol ve erkânı, kültürel kimliği ve inanç değerleri korunmalıdır. Devlet, bu toplumsal mirasa yönelik asimilasyon politikalarına son vermeli; Raa Heq Alevi inancı anayasal güvence altına alınmalıdır.

Çünkü hakikat ortaya çıkarılmadan, adalet sağlanmadan kalıcı toplumsal barış tesis edilemez.

15 Kasım 1937’de Elazığ Buğday Meydanı’nda idam edilen Pirimiz Seyit Rıza’yı, oğlu Resik’i (Hüseyin), Fındık Ağa’yı, Hasan Ağa’yı, Hasan’ı, Ali Ağa’yı ve Usenê Seyd’i saygı, hürmet ve minnetle anıyoruz.

Pirimiz Seyit Rıza’nın ve yol önderlerimizin tarihsel mirası; halklarımızın hakikat, adalet, eşitlik ve özgürlük mücadelesinde yaşamaya devam edecektir!

Hakikat, adalet ve özgürlük mücadelemiz devam edecektir!

Kahrolsun her türlü zulüm

Yaşasın halkların eşitlik ve özgürlük mücadelesi!

Zulüm karşısında örgütlü olan halklar kazanacaktır!

Demokratik Alevi Federasyonu (FEDA) Demokratik Alevi Kadınlar birliği DAKB

Alevi Haber Ağı

WhatsApp at Alevi Haber Ağı | +49 17623699769 | info@alevihaberagi.com | Web | + postsBio ⮌

Sevgili Canlar,
Yoluna ve ikrarına bağlı her Alevi, kendisini Alevi Haber Ağı'nın doğal bir muhabiri olarak görmelidir.
Oturduğu mahallede, okuduğu okulda, çalıştığı iş yerinde, üyesi olduğu cemevinde ve yaşadığı çevrede haber değeri taşıyan her gelişmeyi; fotoğrafı, videosu veya yazılı bilgisiyle birlikte bizlere ulaştırmalıdır.
Bu çağrımız, Alevi kurumlarımızın yöneticileri ve temsilcileri için de geçerlidir.

Alevi Haber Ağı, Alevilerin sesi olmanın yanı sıra; emekten, demokrasiden, laiklikten, eşit yurttaşlıktan, kadın özgürlüğünden, gençlerin geleceğinden, doğanın ve çevrenin korunmasından yana; bütün ezilenlerin sesi olmayı sürdürecek, gerçekleri yazmaya ve kamuoyuyla paylaşmaya devam edecektir.
Gerçekler ancak birlikte görünür olur. Gerçekler yazılırken sen de katkını sun can!
Fotoğrafını çek, videonu kaydet, haberini yaz ve bize ulaştır. Çünkü Alevi Haber Ağı hepimizin ortak sesidir.

Saygı ve sevgilerimizle…
Alevi Haber Ağı

• Alevi Haber Ağı

  PSAKD Kadın Meclislerinden Kadına Yönelik Şiddete Karşı Ortak Mücadele Paneli
• Alevi Haber Ağı

  AABK’den HABAŞ’taki İşçi Ölümlerine Tepki: “İşçi Katliamı Kader Değil, İhmaldir!”
• Alevi Haber Ağı

  SES Bursa’dan 2027 Bütçesine Eleştiri: “Kamusal Sorumluluk, Sosyal Adalet ve Hak Temelli Hizmet Bekliyoruz!”
• Alevi Haber Ağı

  Dersim ve Alevi Kurumlarından Mainz’de Ortak Anma Çağrısı: “Seyitlerimizin O Gün Duyulmayan Çığlığına Ses Olalım!”